Trong quá trình kinh doanh, chiết khấu thương mại là một chính sách phổ biến để thúc đẩy doanh số. Tuy nhiên, việc xuất hóa đơn cho khoản chiết khấu này thường gây ra nhiều băn khoăn cho kế toán, đặc biệt là câu hỏi: Hóa đơn chiết khấu thương mại ghi âm hay dương? Có được phép xuất hóa đơn giá trị âm không?
Bài viết này Ordersys Software sẽ giải đáp chi tiết, rõ ràng các vấn đề trên dựa trên quy định pháp luật hiện hành, giúp doanh nghiệp thực hiện đúng và tránh các rủi ro về thuế.
Xem thêm => Lập - Xuất hoá đơn thay thế có cần biên bản không? lưu ý gì?
Hóa đơn chiết khấu thương mại là gì?
Chiết khấu thương mại là khoản doanh nghiệp giảm giá niêm yết cho khách hàng mua hàng hóa, dịch vụ với số lượng lớn. Khoản chiết khấu này phải được thể hiện rõ trong các chính sách bán hàng hoặc hợp đồng kinh tế giữa hai bên.
Hóa đơn chiết khấu thương mại là chứng từ (hóa đơn) được lập để ghi nhận khoản giảm trừ này. Có hai trường hợp lập hóa đơn chiết khấu thương mại:
Trường hợp 1: Chiết khấu trên từng lần mua hàng. Khoản chiết khấu được trừ trực tiếp trên hóa đơn của lần mua hàng đó. Giá trên hóa đơn là giá đã giảm. Trường hợp này khá đơn giản và ít gây nhầm lẫn.
Trường hợp 2: Chiết khấu theo chương trình, theo kỳ. Khách hàng đạt được mức doanh số nhất định sau nhiều lần mua hàng trong một kỳ (tháng, quý, năm). Khi kết thúc kỳ, người bán mới lập một hóa đơn riêng để ghi nhận tổng số tiền chiết khấu cho khách hàng. Đây là trường hợp gây ra nhiều thắc mắc nhất.
Bài viết này Ordersys sẽ tập trung vào Trường hợp 2, khi phải lập một hóa đơn riêng cho khoản chiết khấu thương mại.
Bạn có biết => Hoá đơn bị điều chỉnh có kê khai thuế không? Khai kỳ nào? Khai như thế nào?

Hóa đơn chiết khấu thương mại ghi âm hay dương?
Đây là câu hỏi cốt lõi và câu trả lời dứt khoát là: HÓA ĐƠN CHIẾT KHẤU THƯƠNG MẠI PHẢI GHI SỐ DƯƠNG.
Theo quy định tại điểm e, khoản 1, Điều 7 Thông tư 78/2021/TT-BTC hướng dẫn Nghị định 123/2020/NĐ-CP về hóa đơn điện tử:
"Trường hợp hóa đơn điện tử đã lập có sai sót... cần điều chỉnh tăng, giảm số lượng hàng hóa, giá bán, tiền thuế GTGT... thì thực hiện lập hóa đơn điện tử điều chỉnh... Hóa đơn điện tử điều chỉnh phải có dòng chữ “Điều chỉnh cho hóa đơn Mẫu số... ký hiệu... số... ngày... tháng... năm...”.
Nội dung điều chỉnh (tăng, giảm) được ghi số dương (+).
Dấu của giá trị điều chỉnh được thể hiện ở phần ghi chú/diễn giải trên hóa đơn là “điều chỉnh tăng” hoặc “điều chỉnh giảm”.
Như vậy, hóa đơn chiết khấu thương mại bản chất là một hóa đơn điều chỉnh giảm cho các hóa đơn bán hàng đã lập trước đó. Vì vậy, khi lập hóa đơn này:
Tiền hàng, tiền thuế GTGT của khoản chiết khấu phải được ghi bằng số dương.
Phần nội dung hoặc ghi chú trên hóa đơn phải thể hiện rõ đây là khoản "Điều chỉnh giảm" hoặc "Chiết khấu thương mại" cho các hóa đơn nào.
Ví dụ: Công ty A chiết khấu cho Công ty B 10.000.000 VNĐ (chưa VAT), thuế GTGT 10% là 1.000.000 VNĐ. Hóa đơn sẽ được ghi như sau:
Tên hàng hóa, dịch vụ: Chiết khấu thương mại cho các hóa đơn số 001, 002... từ ngày... đến ngày...
Thành tiền: 10.000.000
Tiền thuế GTGT (10%): 1.000.000
Tổng tiền thanh toán: 11.000.000
Ghi chú: Điều chỉnh giảm cho các hóa đơn số 001, 002... theo chính sách bán hàng.
3. Hóa đơn chiết khấu thương mại có được xuất âm không?
Từ quy định trên, câu trả lời rõ ràng là: KHÔNG, TUYỆT ĐỐI KHÔNG ĐƯỢC XUẤT HÓA ĐƠN CHIẾT KHẤU THƯƠNG MẠI CÓ GIÁ TRỊ ÂM.
Việc ghi số âm trên hóa đơn là một lỗi sai nghiêm trọng, vi phạm quy định tại Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Thông tư 78/2021/TT-BTC. Lỗi sai này xuất phát từ thói quen cũ khi còn áp dụng các quy định tại Thông tư 39/2014/TT-BTC (đã hết hiệu lực), nơi việc ghi âm trên hóa đơn điều chỉnh được chấp nhận.
Hệ quả của việc xuất hóa đơn âm:
- Hóa đơn không hợp lệ, không hợp pháp.
- Cơ quan thuế có thể yêu cầu doanh nghiệp hủy hóa đơn sai và lập lại hóa đơn điều chỉnh đúng quy định.
- Có nguy cơ bị xử phạt vi phạm hành chính về hóa đơn.
- Cả bên bán và bên mua đều gặp khó khăn trong việc kê khai thuế GTGT.
Tìm hiểu thêm => Hộ kinh doanh có bắt buộc phải xuất hóa đơn? Xuất như thế nào?

4. Những lưu ý quan trọng khi xuất Hóa đơn chiết khấu thương mại
Để đảm bảo tuân thủ đúng quy định, doanh nghiệp cần lưu ý những điểm sau:
Căn cứ pháp lý rõ ràng: Khoản chiết khấu thương mại phải được quy định cụ thể trong hợp đồng kinh tế hoặc trong chính sách bán hàng của công ty. Đây là cơ sở để lập hóa đơn và giải trình với cơ quan thuế khi cần.
Lập biên bản thỏa thuận (Khuyến khích): Dù không bắt buộc, việc lập một biên bản thỏa thuận hoặc phụ lục hợp đồng ghi nhận số tiền chiết khấu cuối kỳ giữa hai bên là rất nên làm. Biên bản này sẽ là chứng từ bổ sung, củng cố tính hợp lệ của hóa đơn.
Ghi đúng và đủ nội dung trên hóa đơn:
- Ghi rõ nội dung: "Chiết khấu thương mại cho hàng hóa tại hóa đơn Mẫu số... Ký hiệu... Số... Ngày... Tháng... Năm...". Nếu chiết khấu cho nhiều hóa đơn, có thể lập bảng kê đi kèm.
- Giá trị: Ghi số tiền chiết khấu (tiền hàng và tiền thuế tương ứng) bằng SỐ DƯƠNG.
- Phần ghi chú: Ghi rõ "Hóa đơn này điều chỉnh giảm cho hóa đơn/các hóa đơn...".
Kê khai thuế đúng cách:
- Bên bán (Người xuất hóa đơn): Kê khai hóa đơn chiết khấu này vào kỳ phát sinh, làm giảm doanh thu và thuế GTGT đầu ra. Trên tờ khai thuế GTGT, giá trị này được ghi vào chỉ tiêu [32] và [33] (nếu điều chỉnh giảm) trên tờ khai 01/GTGT.
- Bên mua (Người nhận hóa đơn): Kê khai hóa đơn này vào kỳ nhận được hóa đơn, làm giảm giá trị hàng mua vào và thuế GTGT đầu vào được khấu trừ. Kê khai điều chỉnh giảm tại chỉ tiêu [37] và [38] trên tờ khai 01/GTGT.
Tóm lại, quy định hiện hành đã rất rõ ràng: Hóa đơn chiết khấu thương mại phải ghi giá trị dương và không được phép xuất hóa đơn âm. Bản chất của nó là một hóa đơn điều chỉnh giảm, và việc ghi chú "điều chỉnh giảm" đã thể hiện đúng tính chất của giao dịch.
Việc nắm vững và thực hiện đúng các quy định này không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật mà còn đảm bảo tính minh bạch, chính xác trong công tác kế toán, tránh được những rủi ro không đáng có.
연 매출 10억 동 이상 사업자는 계산대에서 생성한 전자세금계산서를 발행해야 합니다. Ordersys는 판매와 발행을 한 번에 처리합니다.
다른 소식
새 규정에 맞는 개인사업자용 판매 프로그램
2026년부터 베트남 개인사업자는 추정 과세 없이 실제 매출로 스스로 신고하며, 연 매출 10억 동 이상으로 소비자에게 직접 판매하는 매장은 금전등록기 발행 전자 세금계산서를 써야 합니다. 소매점에 닿는 규정 시점과 판매 프로그램이 해야 하는 일(주문 기록, 전자 세금계산서 발행, 기간별 보고서, 매입 증빙, 외상 관리)을 정리했습니다.
테이블 QR 주문: 손님이 직접 주문하고 매장은 인력을 줄인다
손님이 테이블의 QR 코드를 스캔해 주문하면 메뉴 전달, 주문받기, 주방으로 주문서 전달, "음식 언제 나와요?" 응대가 손님 쪽으로 넘어갑니다. 손님이 직접 하는 일, 직원이 여전히 해야 하는 일, 테이블 구역별로 근무조를 다시 짜는 법, 인원을 줄였을 때 놓치기 쉬운 부분을 정리했습니다.
결혼 피로연 식당 주문 프로그램: 여러 상을 동시에 서빙해도 금액이 어긋나지 않게
서른 상 규모의 결혼 피로연은 추가분에서 금액이 어긋납니다. 중간에 추가되는 음료, 마지막에 놓는 상, 두 번 전송되는 요리, 말로만 기억하는 예약금이 원인입니다. 여러 테이블 예약이나 테이블 합치기로 피로연을 주문 하나에 모으고, 휴대폰으로 추가 주문을 받고, 새 품목만 주방에 보내며, 임시 계산서·추가 요금·예약금 자동 차감으로 혼주와 정산하는 방법을 정리했습니다.
제대로 갖춘 카페 관리 프로그램: 주문·결제·재고·보고서는 어떻게 이어지나
제대로 갖춘 카페 관리 프로그램은 긴 기능 목록이 아니라 주문, 결제, 재고, 보고서가 서로 이어진 것입니다. 한 잔을 입력하면 돈은 해당 근무에 들어가고, 재료는 레시피대로 차감되며, 일일 마감 보고서가 저절로 올라갑니다. 커피 한 잔이 거치는 네 단계, 흔히 끊기는 네 곳, 기능을 켜는 순서를 정리했습니다.
작은 신규 당구장을 위한 당구장 관리 프로그램: 오픈 전에 설정할 것
테이블 다섯에서 열 대, 사장님이 카운터를 보며 시간을 켜는 새 당구장이라면 프로그램은 몇 가지만 제대로 하면 됩니다. 오픈 전에 테이블, 시간 요금, 메뉴, QR 코드를 설정하고, 손님이 직접 음료를 주문하며 조명이 이용 시간을 따라가게 하고, 카메라 하이라이트로 매장을 알리고, 첫 달 이후에는 테이블별 보고서, 외상, 근무 마감을 봅니다.
소매 주문 관리 소프트웨어: 매장 판매와 온라인 주문을 한곳에서
매장 주문, 전화·Zalo 주문, 매장 웹 쇼핑몰 주문이 모두 Ordersys의 주문 장부 하나로 들어갑니다. 온라인 주문은 다섯 가지 분명한 상태를 거치고, 배송에는 주소·배송 시간·배송 담당자가 필요하며, 손님은 주문 진행을 직접 확인하고, 하루가 끝날 때 두 곳을 더할 필요가 없습니다.
스파·제모 예약이 겹치지 않는 예약 관리 소프트웨어
제모 시술은 짧고 촘촘하게 잡히며 기계실 하나로 몰려 쉽게 겹칩니다. Ordersys의 예약은 시간, 소요 시간, 방·베드, 관리사를 기록하고, 저장할 때 방 겹침, 관리사 겹침, 매장에서 시술 중인 관리사를 확인하며 베드 정리 시간을 더하고, 자리를 차지한 예약을 정확히 보여 줍니다.
식당·음식점을 위한 QR 테이블 주문 소프트웨어
Ordersys의 QR 주문 한 번은 다섯 단계로 진행됩니다. 손님이 테이블의 코드를 스캔하고, 옵션과 요청 사항을 넣어 메뉴를 고르고, 주문을 보내면(확인 단계 선택 가능) 주방과 바가 받고, 손님은 같은 페이지를 다시 열어 주문을 확인하고 추가 주문합니다. 코드를 붙이기 전 설정할 항목도 정리했습니다.
오더시스 vs 키오비엣: 매장에 맞는 프로그램 고르기
실제 필요에 따른 솔직한 오더시스 vs 키오비엣 비교: 소매, 서비스, 당구, QR 주문, 자동 결제 — 제대로 고르기.