Ngành ăn uống và bán lẻ thay người liên tục. Nhiều chủ quán coi đó là chuyện đương nhiên, cho đến khi ngồi tính ra mỗi lần thay một người tốn bao nhiêu — thì con số thường lớn hơn phần lương mà họ tiếc khi giữ người.
Một lần thay người tốn những gì
| Khoản | Ít ai tính vào |
|---|---|
| Tuyển | Đăng tin, hẹn phỏng vấn, người không đến |
| Đào tạo | Người cũ phải kèm — tức mất năng suất của hai người |
| Sai sót tháng đầu | Order nhầm, tính tiền sai, làm hỏng đồ |
| Khách phàn nàn | Phục vụ chậm hơn, quên món |
| Nhóm mệt thêm | Người ở lại gánh việc, và đó là lý do người tiếp theo nghỉ |
Năm lý do thật khiến nhân viên quán nghỉ
Theo thứ tự hay gặp, và phần lớn không phải vì lương:
- Lịch làm ra quá muộn, đổi ca tuỳ tiện. Sinh viên và người làm thêm cần biết lịch sớm để sắp xếp — xem xếp ca làm việc cho quán.
- Không rõ mình làm đúng hay sai. Không ai hướng dẫn, đến lúc sai thì bị mắng trước mặt khách.
- Đối xử không công bằng. Người quen được ưu ái, người mới nhận hết ca xấu.
- Không thấy đường đi lên. Làm một năm vẫn y như ngày đầu, lương y như ngày đầu.
- Lương trả trễ hoặc tính sai. Tính sai một lần mất niềm tin lâu hơn nhiều so với việc tăng vài trăm nghìn.
Sáu việc làm được ngay, gần như không tốn tiền
- Ra lịch trước một tuần và giữ đúng lịch đã ra.
- Làm bảng việc cho 7 ngày đầu của người mới: ngày 1 làm gì, ngày 3 làm gì. Người mới sợ nhất là không biết mình phải làm gì.
- Chỉ góp ý riêng, không mắng trước mặt khách và đồng nghiệp.
- Trả lương đúng ngày, đúng số, có bảng lương rõ ràng để đối chiếu.
- Có bậc rõ ràng: phục vụ → phục vụ chính → ca trưởng, kèm mức lương từng bậc.
- Hỏi khi người ta nghỉ. Năm phút hỏi thật lòng cho bạn biết nhiều hơn mọi phỏng đoán.
Một con số nên theo dõi hằng tháng
Số người nghỉ trong tháng chia cho số người trung bình. Theo dõi 6 tháng liền sẽ thấy rõ tháng nào có vấn đề và trùng với việc gì — đổi quản lý, đổi cách xếp ca, hay vào mùa cao điểm. Không đo thì mọi giải thích đều là cảm tính.
Và đừng quên phần nền: hợp đồng, bảo hiểm, lương đúng luật. Quán làm đúng những thứ đó tuyển dễ hơn hẳn — xem hợp đồng lao động cho quán ăn, cửa hàng.
Phần mềm HRM Ordersys theo dõi hồ sơ, ca làm, ngày công và lương của từng người — đủ dữ liệu để biết ai sắp nghỉ vì bị xếp ca nặng bất thường, thay vì đến lúc nhận đơn mới biết.
Chấm công bằng điện thoại, tự tính lương theo ca, phụ cấp, tăng ca và xuất bảng lương mỗi tháng.
Các tin tức khác
Huỷ món sau khi đã báo bếp: quy trình để không mất tiền, không cãi nhau
Bốn loại huỷ món xử lý khác nhau, quy trình ba dòng, dấu hiệu huỷ món đáng xem lại và vì sao bếp cũng phải biết món đã huỷ.
Tách bill, gộp bàn, chuyển bàn ở quán nhậu, nhà hàng: làm sao cho khỏi sai tiền
Ba thao tác hay tính sai tiền nhất mỗi tối, cách tách bill cho khách không cãi, gộp bàn trước khi gọi thêm và chuyển bàn cho bếp biết.
Mở quán cà phê cần giấy phép gì?
Giấy tờ cơ bản cho quán cà phê, ba thứ riêng của quán cà phê (nhạc, vỉa hè, biển hiệu), hoá đơn điện tử và trình tự làm gọn.
Mở quán cafe cần mua thiết bị bán hàng gì? Ba cấu hình từ ít đến đủ
Ba cấu hình quầy bán hàng cho quán cà phê, thứ tự nên mua, điện thoại hay máy tính tiền, những thứ chưa cần mua ngay.
Hao hụt nguyên liệu quán cafe: đo thế nào, mất ở đâu
Đo hao hụt bằng một phép trừ giữa lượng dùng thật và lượng dùng theo công thức, sáu chỗ hao hụt hay nằm và cách chặn từng chỗ.
Định lượng nguyên liệu quán cafe: công thức từng ly và tự trừ kho
Một công thức định lượng gồm gì, định lượng theo size, mức đường và topping, từ công thức đến tự trừ kho, bắt đầu từ đâu khi quán chưa có công thức.
In tem ly cho quán cafe, trà sữa mang đi: in gì, máy gì
Tem ly nên in những gì, khổ tem và máy in, quy trình ở quầy khi có tem, in lại tem hỏng và đơn từ ứng dụng giao hàng.
Quản lý quán cafe nhỏ một mình: việc gì để phần mềm làm
Sáu việc lặp lại nên để máy làm, ba việc chủ quán phải tự làm, một ngày của quán một người và giao quyền khi thuê thêm người.
Cách lên menu quán cafe: bao nhiêu món, món nào đẩy, món nào bỏ
Số món vừa phải theo từng kiểu quán, chia món theo bán chạy và lãi thành bốn nhóm, năm nguyên tắc trình bày menu và cập nhật menu trên phần mềm.
